لوگو چشم انداز cheshmandaz.ir

همه چیز در خصوص الاستوگرافی؛ روشی نوین برای تشخیص بیماری کبد


آزمایش الاستوگرافی, سونوگرافی الاستوگرافی

کاربرد آزمایش الاستوگرافی

 

آزمایش الاستوگرافی چیست؟

الاستوگرافی (El الاستوگرافی) نوعی تصویربرداری است که برای بررسی سفتی ارگان های بدن استفاده می گردد. سفت شدن غیرعادی بافت ها قادر هست نشانه بیماری، به خصوص در کبد باشد. الاستوگرافی بیشتر برای بررسی سفتی کبد کاربرد دارد. سفتی کبد نشانه بافت اسکاری (فیبروز) ناشی از بیماری کبد است. فیبروز کبد زمانی ایجاد می گردد که بیماری های ویژه به مرور زمان به کبد صدمه می زنند. هنگامی که کبد سعی در بهبودی دارد، بافت اسکاری زیادتری تشکیل می دهد. بسیاری از شرایطی که سبب صدمه پیوسته یا مکرر کبد می شوند قادر هستند منجر به فیبروز کبد شوند.

 

نام کامل الاستوگرافی

• آزمایش الاستوگرافی (Elastography)

 

نام های دیگر الاستوگرافی

• الاستوگرافی کبد

• الاستوگرافی گذرا

• فیبروسکن

• الاستوگرافی MR

 

روش انجام الاستوگرافی

روش انجام الاستوگرافی به نوع آن بستگی دارد ، مراحل الاستوگرافی گذرا (ترانزینت) که تنها چند دقیقه طول می کشد، عبارتند از:

1. رادیولوژیست برای کم شدن اصطکاک، ژل شفاف بر پایه آب را روی پوست شما اعمال می نماید.

2. رادیولوژیست کاوشگر دستی (ترانسدیوسر) را روی پوست شما حرکت می دهد تا اندام مورد نظر را پیدا نماید.

3. کاوشگر، لرزش های بدون درد و با فرکانس پایین را به بدن ارسال می نماید.

4. لرزش ها به اندام برخورد نموده و برمی گردند و اطلاعات را به کامپیوتر ارسال می کنند.

5. کامپیوتر اطلاعات را به تصویری از اندام تبدیل می نماید.

6. رادیولوژیست قادر هست اندازه، شکل و قوام اندام را ببیند، از جمله سفتی یا اینکه آیا اندام پر از مایع است.

 

الاستوگرافی رزونانس مغناطیسی (MRE) معمولا پنج دقیقه طول می کشد، اما اگر MRI کامل انجام دهید، زمان زیادتری (حدود 45 دقیقه) طول خواهد کشید. در طی یک MRE، پزشک شما:

1. به شما کمک می نماید روی یک میز دراز بکشید، که شاید دارای تسمه هایی باشد که به شما کمک می نماید بی حرکت بمانید.

2. یک دستگاه کوچک (درایور) را در سمت راست پایین قفسه سینه شما قرار می دهد (برای MRE کبد).

3. دستگاه های ارسال و دریافت امواج رادیویی را در نزدیکی راننده روی پوست قرار می دهد.

4. کنتراست (گادولینیم) را به یک خط IV که در دست شما قرار داده شده تزریق می نماید (اگر MRI با کنتراست انجام می دهید).

5. به شما کمک می نماید تا وارد واحد MRI، یک دستگاه لوله مثل شوید.

6. در نزدیکی کامپیوتر خارج از واحد MRI می ماند.

7. از شما می‌خواهد نفس خود را برای چند لحظه حبس نمایید زیرا راننده لرزش‌های کوچکی را به سمت کبد شما هدایت می‌نماید تا از آن عکس بگیرید.

 

آزمایش الاستوگرافی, سونوگرافی الاستوگرافی

سونوگرافی الاستوگرافی

 

خطرات و عوارض انجام الاستوگرافی

الاستوگرافی به طور کلی یک روش ایمن و بدون درد است. با این حال، مثل هر روش پزشکی، خطرات و عوارض جانبی کمی نیز وجود دارد.

درد یا ناراحتی خفیف: شاید در حین یا پس از آزمایش، در ناحیه ای که آزمایش انجام شده است، درد یا ناراحتی خفیف احساس نمایید. این درد معمولاً کوتاه زمان است و به شتاب از بین می رود.

کبودی یا خونریزی: در محل تزریق ماده حاجب (در صورت انجام MRE با ماده حاجب) شاید کبودی یا خونریزی خفیف ایجاد شود.

عکس العمل آلرژیک: در موارد نادر، شاید به ماده حاجب مورد استفاده در MRE عکس العمل آلرژیک نشان دهید. علائم عکس العمل آلرژیک قادر هست شامل بثورات، خارش، تورم صورت یا تنگی نفس باشد.

 قرار گرفتن در معرض میدان مغناطیسی: میدان مغناطیسی مورد استفاده در MRI قادر هست برای بعضی اشخاص، مثل افرادی که ایمپلنت های فلزی خاصی دارند، خطرناک باشد.

قرار گرفتن در معرض امواج رادیویی: MRE اشخاص را در معرض مقدار کمی امواج رادیویی قرار می دهد. خطرات تندرستی درازمدت قرار گرفتن در معرض امواج رادیویی ناشناخته است.

  

زمان و شرایط انجام الاستوگرافی

آماده سازی برای الاستوگرافی شاید شامل موارد زیر باشد:

 غذا: قبل از انجام آزمایش از خوردن یا نوشیدن مواد قندی زیاد خودداری نمایید. محصولات قندی قادر هستند بر سفتی کبد تأثیر بگذارند. دستورالعمل های ناشتا شاید متفاوت باشد، بر این اساس از ارائه دهنده خود بپرسید که آیا می بایست قبل از آزمایش (و برای چه زمان) خوردن و آشامیدن را متوقف نمایید.

 لباس: روز آزمایش جواهرات و لوازم خود را در خانه بگذارید. این شامل حلقه ازدواج، ساعت، سنجاق سر، سمعک و کارهای دندانپزشکی متحرک است. لباس های گشاد بپوشید. شاید مجبور شوید برای این عمل لباس پزشکی بپوشید.

 فلز: اگر فلزی در بدن خود دارید، از جمله ترکش، گلوله، دفیبریلاتورهای قلبی قدیمی یا پیس میکرها ، به رادیولوژیست آگاهی دهید . فلز قادر هست با میدان مغناطیسی واحد MRI تداخل ایجاد نماید.

 بارداری: اگر باردار هستید حتما به پزشک و رادیولوژیست خود آگاهی دهید . الاستوگرافی به طور کلی در دوران بارداری بی خطر است، اما زنان باردار می بایست در سه ماهه اول از MRI ​​اجتناب کنند، مگر اینکه فواید آن زیادتر از خطرات باشد.

 

الاستوگرافی در چه مواردی تجویز می‌شود؟

شایع ترین علت الاستوگرافی بررسی کبد برای فیبروز است که در مراحل اولیه اتفاق می افتد و شاید به مرحله آخر یا سیروز کبد شما پیش رود.پزشک شما شاید الاستوگرافی را در صورت داشتن عوامل خطر، علائم یا علائم سیروز تجویز نماید. فیبروز می‌تواند میزان جریان خونی را که از کبد شما عبور می‌نماید کم شدن دهد و سبب می‌شود که خون به مرور زمان پشت کبد شما به عقب برگردد. در صورت عدم درمان، فیبروز کبدی قادر هست منجر به مشکلات تندرستی جدی مثل:

• سیروز

سرطان کبد 

• نارسایی کبد 

• خونریزی گوارشی

الاستوگرافی کبد قادر هست به پزشک در ارائه توصیه های درمانی برای فیبروز کبد کمک نماید. آنها همچنین قادر هستند از این آزمایش برای نظارت بر جواب کبد شما به درمان و پیش بینی عوارض بیماری کبدی مثل تجمع چربی استفاده کنند.

 

داروها و عوامل مداخله گر برای انجام آزمایش الاستوگرافی

داروهای رقیق کننده خون: اگر از داروهای رقیق کننده خون مثل وارفارین یا آسپرین استفاده می نمایید، می بایست قبل از انجام الاستوگرافی به پزشک خود آگاهی دهید. این داروها قادر هستند خطر خونریزی را افزایش دهند.

داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAIDs): اگر از NSAID ها مثل ایبوپروفن یا ناپروکسن استفاده می نمایید، می بایست قبل از انجام الاستوگرافی به پزشک خود آگاهی دهید. این داروها قادر هستند خطر خونریزی را افزایش دهند.

مکمل های گیاهی و ویتامین ها: بعضی از مکمل های گیاهی و ویتامین ها قادر هستند خطر خونریزی را افزایش دهند. قبل از انجام الاستوگرافی، در مورد تمام مکمل های گیاهی و ویتامین هایی که استفاده می نمایید با پزشک خود صحبت نمایید.

• بارداری: اگر باردار هستید یا شاید باردار باشید، می بایست قبل از انجام الاستوگرافی به پزشک خود آگاهی دهید. امواج صوتی و امواج رادیویی مورد استفاده در الاستوگرافی شاید برای جنین مضر باشد.

ایمپلنت های فلزی: اگر ایمپلنت فلزی دارید، می بایست قبل از انجام الاستوگرافی به پزشک خود آگاهی دهید. میدان مغناطیسی مورد استفاده در MRE قادر هست برای بعضی اشخاص، مثل افرادی که ایمپلنت های فلزی خاصی دارند، خطرناک باشد.

کلستروفوبیا: اگر کلاستروفوبیا دارید، می بایست قبل از انجام MRE به پزشک خود آگاهی دهید. MRE در یک فضای کوچک و بسته انجام می گردد که شاید برای اشخاص مبتلا به کلاستروفوبیا غمگین کننده باشد.

مهم است که قبل از انجام الاستوگرافی با پزشک خود در مورد تمام داروها و مکمل های گیاهی و ویتامین هایی که استفاده می نمایید و همچنین در مورد هر گونه شرایط پزشکی که دارید، صحبت نمایید. پزشک شما قادر هست به شما بگوید که آیا الاستوگرافی برای شما بی خطر است یا خیر و در صورت لزوم چه اقدامات احتیاطی را می بایست انجام دهید.

 

تفسیر آزمایش الاستوگرافی

• اگر امتیاز فیبروز شما F0 یا F1 باشد، کبد شما سالم است و نیازی به آزمایش یا درمان زیادتر نیست.

• اگر امتیاز فیبروز شما F2 باشد، شاید فیبروز خفیف کبد داشته باشید. پزشک شما شاید آزمایشات یا غربالگری های زیادتری را برای نظارت بر موقعیت شما توصیه نماید.

• اگر امتیاز فیبروز شما F3 باشد، شاید فیبروز شدید کبد داشته باشید. پزشک شما آزمایشات زیادتری را برای تعیین دلیل فیبروز و آغاز درمان انجام می دهد.

• اگر امتیاز فیبروز شما F4 باشد، سیروز کبدی دارید. سیروز یک بیماری جدی است که هیچ درمانی ندارد، اما با درمان میتوان آن را کنترل نمود.

 

مقادیر نرمال الاستوگرافی

الاستوگرافی شما تصویری از کبد شما تولید می نماید. عکس سطح سفتی را به رادیولوژیست نشان می دهد که نشان دهنده جای زخم است. سطح اسکار از خفیف تا پیشرفته متغیر است:

• F0 تا F1: بدون زخم یا خفیف

• F2: جای زخم متوسط

• F3: جای زخم شدید

• F4: اسکار پیشرفته (سیروز)

 

سوالات رایج در رابطه با آزمایش الاستوگرافی

1. چه زمانی از نتایج الاستوگرافی مطلع خواهم شد؟

رادیولوژیست نتایج الاستوگرافی شما را در عرض چند روز بعد از اسکن تعیین می نماید. آنها در صورت لزوم نتایج را با سایر ارائه دهندگان ارجاع کننده به اشتراک خواهند گذاشت. یکی از ارائه دهندگان به شما آگاهی می دهد که نتایج را بررسی نموده و به سوالات خود جواب دهید.

 

2. الاستوگرافی کبد چقدر دقیق است؟

در حالی که تحقیقات متفاوت است، اکثر ارائه دهندگان مواظبت های بهداشتی موافق هستند که الاستوگرافی قادر هست فیبروز کبد را به طور دقیق تشخیص دهد. بسیاری از ارائه دهندگان از الاستوگرافی برای تشخیص این بیماری استفاده می کنند. مهمتر از آن، برای نظارت بر پیشرفت بیماری در طول زمان استفاده می گردد.

 

3. چه کسانی می بایست الاستوگرافی انجام دهند؟

افرادی که در معرض خطر ابتلا به بیماری کبدی هستند، مثل افرادی که سابقه خانوادگی بیماری کبد، سوء استفاده الکل یا هپاتیت دارند، شاید کاندیدای مناسبی برای انجام الاستوگرافی باشند.

 

نکته های مهم دیگری که باقی مانده است و می بایست بدانید

• الاستوگرافی جایگزینی برای بیوپسی کبد نیست. بیوپسی کبد تنها راه قطعی برای تشخیص فیبروز یا سیروز کبد است. با این حال، الاستوگرافی قادر هست به عنوان یک ابزار غربالگری برای کمک به شناسایی افرادی که شاید نیاز به بیوپسی کبد داشته باشند، استفاده شود.

• الاستوگرافی همیشه دقیق نیست. در بعضی موارد، نتایج الاستوگرافی شاید نادرست باشد. این امر قادر هست به علت عوامل مختلفی از جمله چاقی، التهاب کبد و تومورهای کبدی باشد.

• الاستوگرافی در همه جا به طور یکسان در دسترس نیست. در دسترس بودن الاستوگرافی شاید در محل زندگی شما متفاوت باشد.

 

تذکر مهم

از اطلاعات موجود در این نوشته نباید به عنوان جایگزین نظر حرفه ای پزشک استفاده شود. اگر در مورد تندرستی خود سوالی دارید حتما با پزشک خود تماس بگیرید.

 

 



منبع : بیتوته

بیشتر بخوانید :

آخرین دیدگاه‌ها