[ad_1]
مغز در حال رشد كودك شما:
مغز كودك شما در زمان تولد، حدودا صد میلیارد سلول داشت. این نوشته به خودی خود شگفت انگیز و جالب توجه است، اما آنچه در مغز او در این دوران اتفاق می افتد، شگفت انگیزتر است.
هر كدام از آن سلولها در حال ارسال و دریافت سیگنالهای الكتریكی است و همچنین این سلولها با یكدیگر پیوندهایی ایجاد می كنند كه با تكرار و تمرین، نهایتا منجر به تشكیل شبكه هایی از سلولهای عصبی خواهد شد.
این شبكه ها (كه معمولا مدارهای عصبی نامیده می شوند)، امكان فكر كردن و یادگیری را برای كودك فراهم می سازند. هنگامی كه سه سال از تولد او بگذرد، هزار هزار میلیارد پیوند عصبی در مغز او تشكیل شده است.
اكنون، مغز كودك شما در حال ایجاد مسیرهای عصبی است كه در تمام طول عمر او مورد استفاده قرار خواهند گرفت. هر كدام از این پیوندها و مسیرها كه مرتب مورد استفاده قرار گیرد به یك پیوند یا راه دائمی تبدیل می گردد، در حالی كه اگر بعضی از این پیوندها مرتب مورد استفاده قرار نگیرند، ممكن است از بین بروند.
به همین علت، متخصصین بر ارزش سه سال اول زندگی، خیلی تاكید می كنند: هركاری كه شما به همراه كودك خود انجام دهید، از بازی كردن تا خوردن و راه رفتن و كتاب یا شعر و آواز خواندن، به مغز او كمك می كند تا فعالیت زیادتری انجام دهد.
هرگاه كودك خود را در برابر عکس ها، صداها و حسهای جدید قرار دهید، در واقع مغز او را در برابر دنیایی بزرگتر و هیجان انگیزتر قرار داده اید. هنگامی كه تخیل خود را به همراه او به كار بگیرید؛ مثلا بگویید: «نگاه كن! من یك ببر هستم توی یك جنگل بزرگ!» یا «فرض كن می خواهیم به خانه مادربزرگ برویم»، در واقع مغز او را وادار می كنید تا پیوندها و مسیرهایی تشكیل دهد كه به ایجاد خلاقیت و تخیل در او منجر خواهد شد.
تخیل كودك چطور كار می كند؟
از آنجا كه مهارتهای كلامی كودك شما هنوز چندان پیشرفت نكرده اند، به سختی میتوان فهمید كه او دقیقا به چه چیزی فكر می كند. اما شما قادر هستید نشانه های تخیل او را در تقلید كردن های او از آنچه كه در اطرافش می بیند، تشخیص دهید؛ این رفتار عموما بین هجده تا بیست ماهگی شكل می گیرد. كودك شما ممكن است دقیقا كارهایی را كه شما انجام می دهید تقلید كند؛ برنامه روزانه ای را كه برای او ریخته اید، بر روی عروسكهایش پیاده كند، به آنها غذا بدهد یا آنها را بخواباند.
خیال پردازی های كودكانه چه كمكی به او می كند؟
تخیل قوی در كودك قادر هست خیلی زیادتر از آنچه شما فكر می كنید، در راه زندگی به او كمك كند.
وسعت دامنه لغات:
معمولا دامنه لغات كودكانی كه به بازیهای تخیلی علاقه نشان داده یا به داستانها و كتابهایی كه دیگران برایشان می خوانند گوش می دهند، خیلی وسعیتر و خوبتر است. البته شما ممكن است نتایج چشمگیر این نوشته را سال آینده ببینید، هنگامی كه تعداد لغات مورد استفاده كودك شما جهشی ناگهانی پیدا خواهد كرد؛ اما سنگ بنای این پیشرفت چشمگیر را می بایست در این دوره بریزید.
به دست آوردن كنترل:
“نقش بازی كردن” و “وانمود كردن” این امكان را برای كودك فراهم می كنند تا آن كسی باشد كه دوست دارد. احساسات منفی اش را كشف و بررسی كند، چیزهایی را كه تا كنون یاد گرفته تمرین كند و اوضاع را به آن صورتی كه دوست دارد در بیاورد.
داستانهایی كه مثلا در آن سه بره باهوش، جلوی گرگ بد را می گیرند، یا بازیهای تخیلی كه در آنها عروسكش را به زور به حمام می برد، این حس را به او منتقل می كنند كه او حتی در شرایط نا آشنا یا ترسناك نیز قادر هست كنترل اوضاع را به دست گیرد.
حل كردن مسائل:
رویاپردازی پیرامون موقعیتهای تخیلی، روش تفكر خلاقانه را به كودك شما آموزش می دهند و قادر هست یك ابزار خیلی سودمند در فرآیند حل مساله توسط كودك باشد. مطالعات نشان می دهد افرادی كه در زمان خردسالی از تخیل قوی برخوردار هستند، معمولا این قابلیت را در بزرگسالی نیز حفظ می كنند و در نتیجه، نتایج بهتری در فرآیندهای حل مسائل به دست می آورند.
آزمایشهای بعدی در طول زندگی افرادی كه در كودكی تخیل قوی تری داشتند مشخص كردند كه این اشخاص موقع برخورد با چالشها یا مشكلات غیرمترقبه (مثلا جا گذاشتن كتابی كه برای مدرسه لازم دارند)، قادر هستند از منبع های و گزینه های زیادتری برای پیدا كردن راه حل مناسب، استفاده كنند.
شما برای كمك به پیشرفت تخیل كودك خود چه قادر هستید بكنید؟
برای او كتاب بخوانید:
كتاب خواندن برای كودك، یكی از خوبترین راههایی است كه قادر هست مغز او را به خوبی تغذیه كند. كتابهایی را انتخاب كنید كه عكسهای رنگی و بزرگ به تعداد زیاد داشته باشند و از این فرصت (تا زمانی كه هنوز كودك شما خواندن را یاد نگرفته و اصرار نمی كند كه دقیقا متن كتاب را برای او بخوانید)، استفاده كنید؛ چون قادر هستید هر داستانی كه دوست دارید برای او سر هم كنید! عكس چیزهای مختلف، از سوسك گرفته تا فرفره را به او نشان بدهید؛ صدای حیوانات یا وسائل مختلفی را كه در قصه به آنها اشاره شده، برای او در بیاورید؛ صداهای خاصی را برای شخصیتهایی كه در قصه هستند، ابداع كنید؛ و در خصوص اینكه چه اتفاقاتی برای آدمها یا حیوانات كتاب قصه افتاده یا ممكن است بیفتد، صحبت كنید.
برای همدیگر داستانهای جدید بسازید و بگویید:
قادر هستید از خودتان یك قصه بسازید و برای كودك بگویید؛ این كار به اندازه خواندن یك كتاب قصه قادر هست برای او سودمند باشد. همچنین اگر بتوانید از خود او به عنوان شخصیت اصلی قصه استفاده كنید، به كودك كمك خواهد كرد تا درك و احساسش را پیرامون خودش به عنوان یك موجود مستقل، پرورش دهد. البته او هم به زودی قادر خواهد بود كه از خودش قصه بسازد و برای شما بگوید.
از موسیقی بهره بگیرید:
هرچند سن كودك شما اجازه نمی دهد كه بتوانید از كلاسهای با نظم موسیقی برای او استفاده كنید، اما قادر هستید دنیای او را پُر از موسیقی كنید. با همدیگر به موسیقیهای مختلف گوش بدهید و او را تشویق كنید كه با آواز خواندن، رقصیدن و یا نواختن موزیك به كمك پیانوی اسباب بازی یا وسایل خانگی دیگر، شما را همراهی كند.
كودك را تشویق كنید تا نمایش بازی كند:
كودكان از تبدیل وقایع روزمره و یا تخیلاتشان به نمایشهای جالب و بازی كردن در این نمایشها، چیزهای بسیاری می آموزند. هنگامی كه كودك شما یك نمایشنامه ساده را طراحی می كند، اشخاص و شخصیتها را درون آن می چیند و نهایتا در این نمایش كوچك بازی می كند، مهارتهای كلامی و اجتماعی او افزایش می یابند.
او با بازی كردن دوباره یا چندباره نمایشهایی كه موضوع غم، شادی، ترس یا امنیت را در خود دارند، بر روی احساسات و عواطف خود تمرین می كند. هنگامی كه او خود را به عنوان یك پدر، دكتر و یا معلم تصور می كند، احساس قدرت كرده و همچنین مسوول بودن را تمرین می كند.
لوازم نمایش را برای او فراهم كنید:
تقریبا هر چیزی قادر هست در یك نمایشنامه تخیلی مورد استفاده قرار گیرد و البته برای كودكان، هر چقدر این وسایل ساده تر باشند، خوبتر هستند. یك جعبه مقوایی قادر هست ماشین، كشتی یا قطاری باشد كه كودك با آن به این سو و آن سو برود و یك حوله حمام هم قادر هست نقش لباس سوپرمن را بازی كند. از آنجا كه بخش عمده ای از این نمایشهای تخیلی در ذهن و مغز كودك اتفاق می افتد، او به لباسهای پر زرق و برق و مفصل (مثلا لباسهای شخصیتهای كارتونی) چندان نیاز ندارد.
اگر یك جعبه یا چمدان برای كودك خود آماده كنید تا ابزار و وسایل نمایشهای تخیلی اش را درون آن بگذارد، این بازی برای او هیجان انگیزتر خواهد شد. اگر هر از چند گاهی، هنگامی كودك شما متوجه نیست، چیزهای جدیدی داخل جعبه بگذارید قادر هستید او را شگفت زده كنید: «بذار ببینیم امروز چی توی جعبه است؟».
زمان تماشای تلویزیون را محدود كنید:
و اما در مورد تماشای تلویزیون، خوبتر است میانه روی را پیش بگیرید. متخصصین توصیه می كنند كه كودكان زیر دوسال نباید تلویزیون ببینند، اما بعضی از والدین نهایتا مجبور می شوند به كودكان اجازه دهند كه زمان كوتاهی را به تماشای تلویزیون بگذرانند. هنگامی كه كودك، برنامه های تلویزیون را تماشا می كند، سعی كنید كه بیش از ده تا پانزده دقیقه به طور پیوسته پای تلویزیون ننشیند.
شاید دچار این وسوسه شده باشید كه از تلویزیون به عنوان پرستار رایگان برای كودك خود استفاده كنید، چون هنگامی كه او تلویزیون می بیند، دردسر درست نمی كند، معمولا به كارهای خطرناك نیز نمی پردازد و شما قادر هستید به كارهای خودتان برسید؛ اما از این كار به شدت خودداری كنید. در عوض، هر وقت او می خواهد تلویزیون ببیند، با او به تماشای تلویزیون بنشینید؛ برای او سوالاتی را مطرح كنید؛ در مورد آنچه در نمایش یا فیلم گفته می گردد با هم صحبت كنید؛ و سعی كنید جواب و واكنش او را به این موارد، بفهمید.
چطور قادر هستید با خیالپردازی های كودكتان زندگی كنید؟
محدودیتهایی برای او تعیین كنید:
تعریف و اجرای بعضی قوانین (به عنوان مثال اینكه اجازه ندارد با شمشیر اسباب بازی اش، كسی را بزند)، جهت دستیابی به شادی و خوشحالی استوار برای خود و كودكتان، ضروری است. اما هر وقت كه قادر هستید اجازه دهید كودكتان با تخیلاتش زندگی كند. ممكن است كودك شما از میز ناهارخوری به عنوان كلبه اسكیموها استفاده كند! در نتیجه شما قادر هستید شام یا ناهار را روی زمین و در اطاق نشیمن صرف كنید.
دوست تخیلی كودك خود را قبول كنید:
متخصصان بر این باورند كه داشتن یك دوست تخیلی، نشانه خلاق و اجتماعی بودن كودكی است كه راهی را برای غلبه بر ترسها و نگرانیهایش پیدا كرده است. بعضی مطالعات نشان می دهند كه تقریبا نیمی از كودكان در دوره ای از زندگی شان، یك دوست تخیلی داشته اند.
با این حال، اگر كودك شما یك اشتباه انجام داد و بعد از آن دوست تخیلی اش را مقصر دانست و سرزنش كرد، شما می بایست با وارد شدن به این صحنه، سعی كنید حقیقت را به او نشان بدهید. البته نباید او را به دروغگویی متهم كنید، بلكه آن رفتار یا عمل را مورد توجه قرار دهید. كودك خود و دوست تخیلی اش را وادار كنید تا آن اشتباه را جبران كنند (مثلا آشغالها را از روی زمین جمع كنند، یا عذر خواهی كنند، یا هر چیز دیگر) و برای او روشن كنید كه آن عمل یا رفتار، به هیچ وجه قابل قبول نیست.
از كارهای عجیب و غریب یا خنده دار او لذت ببرید:
هنگامی كودك شما برای سومین روز متوالی اصرار می كند كه لباس آدم فضاییها را در مهدكودك بپوشد، ممكن است فكر كنید با یك مشكل جدی مواجه شده اید.
اشخاص بزرگسال به قدری با اجتماع ارتباط داشته اند كه قادر هستند مرز مشخصی بین محیطهای عمومی و محیطهای خصوصی قائل شوند (مثلا شما می دانید كه پیژامه و دمپایی راحتی برای استفاده در داخل منزل مناسب است، اما برای رستوران مناسب نیست)، اما كودكان به این صورت فكر نمی كنند. هرگاه در اینگونه مواقع می خواهید كودك را مجبور به انجام كاری بكنید (مثلا بگویید: “لباسهای سیندرلا را همین حالا در بیاور”)، به یاد بیاورید كه كودك شما هنوز قادر به درك این محدودیتها نیست و البته لازم هم نیست كه چندان دلواپس روش لباس پوشیدن كودك خود باشید.
[ad_2]
منبع : بیتوته
آخرین دیدگاه‌ها